Mang thai là một điều thiêng liêng và quý giá với tất cả những bà mẹ. Mỗi cử động và biểu hiện của con trong bụng đều cần mẹ quan tâm theo dõi. Tuy nhiên, hội chứng IUGR có thể sẽ xảy ra ở một số thai nhi mà mẹ vẫn chưa biết.
IUGR là hội chứng gì?
IUGR là viết tắt của Intrauterine growth restriction. Đây là một thuật ngữ dùng để chỉ tình trạng thiếu dinh dưỡng xảy ra cho thai từ khi còn là bào thai. Hội chứng này được xác định thông qua kích thước và trọng lượng thai dưới đường bách phân vị thứ 10 hoặc thứ 5, thứ 3 (tùy theo tài liệu sử dụng).
Hội chứng này còn có nhiều tên gọi khác giúp mẹ dễ hình dung hơn là: thai nhỏ so với tuổi thai, suy dinh dưỡng bào thai, suy nhau thai…
Để xác định thai nhi có thực sự chậm phát triển cần phải đo kích thước và trọng lượng thai. Ít nhất phải thăm khám trong 2 lần liên tiếp cách nhau 1 tuần.
Trẻ sơ sinh chậm phát triển trong tử cung có nguy cơ tử vong và mắc các bệnh lý cao. Trẻ có thể chậm phát triển chiều cao, dậy thì sớm, rối loạn chuyển hóa gây đái tháo đường. Thậm chí không can thiệp sẽ dẫn đến tổn thương thận, tổn thương nội mạc mạch máu.
Nguyên nhân dẫn đến hội chứng thai chậm phát triển
Một số nguyên nhân chính gây chậm phát triển thai trong tử cung gồm có:
- Mang đa thai: việc đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng cho nhiều bào thai sẽ khó khăn hơn chỉ một bào thai và nguy cơ tiền sản giật khi mang đa thai cũng cao hơn. Có đến 25-30% thai chậm phát triển khi mang thai song sinh.
- Tiền sản giật: là bệnh lý mà thai phụ có tình trạng tăng huyết áp làm ức chế các tĩnh mạch làm hạn chế sự lưu thông máu đến nhau thai khiến tử cung không thể cung cấp đủ chất dinh dưỡng cho bào thai, hậu quả là sự chậm phát triển của thai trong tử cung.
- Thiểu ối: nước ối là thành phần quan trọng giúp thai phát triển bình thường, nếu mực nước ối thấp do bất kỳ nguyên nhân nào (sức khỏe mẹ không tốt, sử dụng thuốc, rỉ ối) cũng có thể dẫn đến thai nhi chậm phát triển.
- Nhau thai yếu: nhau thai khi hoạt động không bình thường sẽ không cung cấp đủ oxy và chất dinh dưỡng cho thai nhi.
- Nhiễm trùng: bất kỳ bệnh lý nhiễm trùng nào ở mẹ trong thời kỳ mang thai (giang mai, sởi, nhiễm toxoplasma, cytomegalovirus) đều có thể dẫn đến tình trạng thai chậm phát triển trong tử cung.
Một số lí do khác bên cạnh đó là do mẹ bầu thiếu chất dinh dưỡng hoặc vóc dáng nhỏ. Tử cung có hình dạng hoặc kích thước bất thường cũng gây nên IUGR. Nếu mẹ có lối sống thiếu lành mạnh, thường sử dụng các chất kích thích độc hại cũng sẽ dẫn đến hiện tượng này. Ngoài ra có thể do thai nhi bị bất thường về nhiễm sắc thể do turner, down…
Một số biện pháp khắc phục IUGR
Thai nhi phát triển chậm rất nguy hiểm cho sản phụ và bé. Để phòng ngừa căn bệnh này các mẹ cần chú ý những điều sau:
- Các cặp vợ chồng khi có kế hoạch mang thai cần đến gặp bác sĩ để được tư vấn về di truyền.
- Mẹ cần tránh sử dụng chất kích thích, rượu bia, thuốc lá trước và trong thời kỳ mang thai.
- Hạn chế các thực phẩm, các chất chứa caffeine.
- Xây dựng chế độ dinh dưỡng hợp lý, bổ sung vitamin và khoáng chất đầy đủ.
- Tập thể dục nhẹ nhàng khoảng 30 phút mỗi ngày.
- Hỏi ý kiến bác sĩ khi dùng các loại thuốc để tránh các tác dụng phụ làm thai chậm phát triển.
Thai nhi phát triển tốt là niềm mong ước của tất cả các mẹ. Một thai kỳ khỏe mạnh sẽ giúp bé sinh ra an toàn, phát triển toàn diện. Mẹ bầu nên lưu ý tìm hiểu kỹ về thai nhi. Cân nặng thai nhi, các dấu hiệu bất thường…đều cần mẹ theo dõi chặt chẽ suốt thai kỳ.
